Η Αλμωπία υπήρξε μια από τις 17 επαρχίες του Μακεδονικού βασιλείου. Πήρε το όνομά της από τους Άλμωπες, φυλή εγκατεστημένη στην περιοχή από την εποχή του χαλκού. Έρευνες στην περιοχή αποδεικνύουν ότι η Αλμωπία παρουσιάζει πυκνή κατοίκηση από τα προϊστορικά χρόνια. Σημαντικό ενδιαφέρον συγκεντρώνουν τα σπηλαιοκαταφύγια προϊστορικών χρόνων στα Λουτρά Αλμωπίας, και οι οικισμοί νεκροταφεία στο Άλωρο, Άψαλο, Μοναστηράκι. Τα σπηλαιοκαταφύγια κοντά στις ιαματικές πηγές των Λουτρών, αποτελούσαν τον παλαιότερο χώρο στέγασης των ανθρώπινων δραστηριοτήτων κατά τη Νεολιθική περίοδο.
Σπήλαιο στην περιοχή των Λουτρών Λουτρακίου.
Φωτογραφία απο έρευνα στο σπήλαιο Α ή Αρκουδοσπηλιά όπου και ανακαλύφτηκαν οστά της αρκούδας
Ursus spelaeus.
Ο αρχαιολογικός χώρος του Αλώρου, υπήρξε μια απο τις πόλεις της αρχαίας Αλμωπίας.
Κατοικήθηκε απο την ύστερη εποχή του χαλκού μέχρι και τα υστερορωμαϊκά χρόνια.
Στην προχωρημένη εποχή του Σιδήρου οι Άλμωπες δέχτηκαν την ορμητική επίθεση των Μακεδόνων με αποτέλεσμα να εγκαταλείψουν την περιοχή και να εγκατασταθούν στο Παγγαίο. Ο γεωγράφος Κλαύδιος Πτολεμαίος αναφέρει στο έργο του " Γεωγραφική υφήγησις " σαν πιο σημαντικές πόλεις της περιοχής τον Ευρωπό, την Όρμα και την Άψαλο. Μεγάλη ανάπτυξη, στη διάρκεια των Ελληνιστικών χρόνων γνωρίζουν οι οικισμοί κατά μήκος του Αλμωπαίου ποταμού.
.jpg)
Πήλινη ερυθρόμορφη οινοχόη. 4ος αιώνας π.χ. απο την περιοχή της Σωσάνδρας, με παράσταση
δύο αθλητών και του παιδοτρίβη, στον χώρο της παλαίστρας.
Οι περιοχές όπως Άλωρο, Άψαλος, Μοναστηράκι, Χρυσή, Σωσάνδρα, Θεοδωράκι, Πρόδρομο, Νότια, συνεχίζουν να κατοικούνται και στους Ρωμαϊκούς Παλαιοχριστιανικούς χρόνους. Τα πρώτα Βυζαντινά χρόνια η Αλμωπία παίρνει την ονομασία Ενωτία από την ομώνυμη πόλη-φρούριο και έδρα της Βυζαντινής διοίκησης. Οι έρευνες τοποθετούν τη βυζαντινή πόλη κοντά στη Νότια.
Το τείχη του Βυζαντινού κάστρου των Μογλενών (10ος - 12ος αιώνας) , που βρίσκεται δίπλα στο χωριό Χρυσή.
Την ονομασία Μογλενά παίρνει η περιοχή από τους Βούλγαρους επιδρομείς στα χρόνια της Δυναστίας των Μακεδόνων. Η περιοχή κατακτήθηκε από τους τούρκους το 1435 και αναφέρεται με την ονομασία "Καρατζόβα".
Η Αλμωπία απελευθερώθηκε το 1912 από τα ελληνικά στρατεύματα. Στη διάρκεια του Α' Παγκοσμίου Πολέμου η περιοχή απετέλεσε το Μακεδονικό μέτωπο. Το 1922 μετά τη μικρασιατική καταστροφή, στην Αλμωπία εγκαταστάθηκε σημαντικός αριθμός προσφύγων από τη Μ. Ασία, Θράκη και Εύξεινο Πόντο.
Η Αλμωπία βρίσκεται στο βόρειο τμήμα του Ν. Πέλλας. Έχει έκταση 1.021 τετρ.χλμ. και πληθυσμό 30.000 περίπου κατοίκους. Πρωτεύουσά της είναι η Αριδαία, ενώ υπάρχουν άλλες 47 κοινότητες και οικισμοί. Αποτελεί το ακριτικό τμήμα στο βορειότερο άκρο της Ελλάδας. Η πόλη της Αριδαίας είναι το εμπορικό και διοικητικό κέντρο της επαρχίας.
ΔΙΑΦΟΡΑ
ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ ΣΤΟ ΔΙΑΔΥΚΤΙΟ
ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ - ΙΣΤΟΡΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ
- Αναστασία Χρυσοστόμου - Αρχαία Αλμωπία, Παμμακεδονική Έκδοση , Παράρτημα Αλμωπίας, Έτος έκδοσης 1994.
- Καρατζόγλου Τάσος - Η Αλμωπία στο διάβα των αιώνων. Γραφικές Τέχνες Γεραντζής Αθανάσιος, 23840.22188, 2009.
- Ευαγγελία Σ. Τσουκαλά - Η Πέλλα και η Παλαιοντολογία - η αρκούδα των σπηλαίων στην περιοχή της Αλμωπίας. Δήμος Αριδαίας Ν. Πέλλας. Έτος Έκδοσης 2003.
-
Παπαδάκη Ευαγγελία - Υφαίνοντας τον χρόνο. Εκδοτικός Οίκος: University Studio Press, 2003, Σελίδες: 325.
-
Νομαρχιακή επιτροπή Τουριστικής ανάπτυξης Πέλλας - Αρχαιολογικός Τουρισμός, Σελ. 24.